اما و اگرهای آرایش در بارداری

آیا محصولات آرایشی[1] و بهداشتی برای جنین خطرناک است؟

دوران بارداری[2] بی شک یکی از زیباترین دوران زندگی هر مادری است. دورانی که حتی شکم ورآمده و لک و کک و مک های صورت هم نمی تواند ذره ای از لذت مادرانه بکاهد.

در این دوران به دلیل حساسیتی که وجود دارد، همه رفتارها و کارهای مادر از خورد و خوراک گرفته تا پوشاک، زیر ذره بین قرار می گیرد و ابهامات و پرسش های زیادی هم درباره نوع رفتار و شیوه زندگی در دوران بارداری ایجاد می شود. یکی از این ابهامات موضوع استفاده از لوازم آرایشی و بهداشتی در دوران بارداری است.

واقعیت این است که هنوز بسیاری از مادران از اثرات مواد آرایشی بر سلامت جنین بی خبرند. همه این ابهامات و پرسش ها را دکتر مینو آیرملو، متخصص زنان و زایمان پاسخ گفته و توصیه کرده است مادران باردار تا جایی که امکان دارد از لوازم آرایشی استفاده نکنند.

این پزشک زنان در ابتدای این گفت و گو به همه مادران تأکید می کند باتوجه به این که دوران بارداری خیلی حساس است، مادران از انجام هرگونه کار غیر ضروری زیبایی از رنگ کردن مو[3] گرفته تا اپیلاسیون[4] و برنزه کردن[5] پرهیز کنند تا دوران بارداری را بدون ماجراجویی و با سلامت پشت سر بگذارند.

استفاده از لوازم آرایش[6] در سه ماه اول بارداری
دکتر آیرملو نگاه صفر و صدی به موضوع «آرایش در بارداری» ندارد وبرخلاف برخی از همکاران خود معتقد است که برای افزایش روحیه و احساس رضایت مادر از خود، آرایش و رنگ کردن مو در دوران بارداری ممنوع نیست اما به دلیل تشکیل قسمت های مختلف بدن جنین در سه ماه اول بارداری، مادران از لوازم آرایش و رنگ مو استفاده نکنند یا کمتر استفاده کنند.

وی البته به دلیل همین حساسیت های سه ماهه اول بارداری می گوید: دکلره و مش کردن مو در تمام طول بارداری ممنوع است زیرا سلامتی جنین را به خطر می اندازد.

مادران باردار ضد آفتاب[7] را فراموش نکنند
این یک واقعیت است که تابستان و بارداری خیلی با هم سازگار نیستند. یکی از مشکلات مادر علاوه بر تورم و سنگینی بیشتر پاها و کم آبی، دقت در انتخاب ضد آفتاب مناسب است تا علاوه بر حفظ سلامت پوست، سلامت جنین را هم به خطر نیندازد. این متخصص زنان و زایمان در این باره می گوید: مادرانی که به مدت طولانی در معرض نور آفتاب قرار می گیرند و ممکن است در دوران بارداری دچار لک های پوستی شوند، می توانند با مشورت پزشک از ضد آفتاب های مخصوص بارداری استفاده کنند که مواد تشکیل دهنده آنها شیمیایی نیست.

دور سولاریوم[8] را خط بکشید
در این روزها که تب برنزه شدن زیاد است، شاید شما هم هوس کنید تا رنگ پریدگی بارداری را با برنزه کردن پوستتان بهبود بخشید. اما توصیه می کنیم از این کار منصرف شوید زیرا به گفته این پزشک، سولاریوم و برنزه شدن با آفتاب در دوران بارداری برای مادر و جنین مشکل ساز است به این نحو که اشعه ماورای بنفش، رنگ پریدگی های دوران بارداری را که به دلیل تغییرات هورمونی ایجاد شده اند تشدید می کند.

به علاوه زیر لامپ های مخصوص برنزه کردن یا نور آفتاب، پوست به شدت گرم می شود و بالا رفتن دمای پوست با بالا رفتن دمای بدن همراه است که می تواند برای جنین شما خطرساز باشد، به خصوص در سه ماهه اول که دستگاه عصبی مرکزی در حال شکل گیری است.

از سوی دیگر خوابیدن روی پشت به مدت طولانی برای خانم های باردار مضر است چراکه گردش خون را مختل می کند و می تواند هم برای مادر و هم برای جنین مشکل ساز باشد.

البته بارداری باعث نمی شود شما از خورشید قهر کنید اگر خیلی هوس آفتاب کردید، با پوشش مناسب چند دقیقه زیر آفتاب بنشینید و از آفتاب طبیعی لذت ببرید اما تا پایان دوران بارداری برنزه شدن را فراموش کنید.

استفاده از ماسک صورت [9]ممنوع، حتی اگر خانگی باشد
استفاده از کرم های آرایشی، روشن کننده و لایه بردار نیز برای مادران باردار مجاز نیست زیرا بنابه گفته دکتر آیرملو، این کرم ها به دلیل داشتن ماده ای به نام «پارابن» که اثر هورمونی دارد، می توانند روی جنین به خصوص پسران اثر نامطلوبی داشته باشند.

ماسک صورت موضوع دیگری بود که دکتر آیرملو به آن اشاره می کند و استفاده از آنها را حتی از نوع خانگی و دست ساز برای مادران باردار ممنوع می خواند و می گوید: خانگی یا گیاهی بودن یک ماسک دلیل بر بی خطر بودن آن نیست زیرا بسیاری از مواد خوراکی به ظاهر بی خطر در دوران بارداری می تواند سلامت جنین را به خطر بیندازد. این نکته درباره نوشیدنی های گیاهی هم صدق می کند.

«مادران باردار نباید از لوازم آرایشی به میزان زیاد و مکرر استفاده کنند». نکته ای که این پزشک رعایت آن را در طول ماه های بارداری به مادران توصیه می کند و می گوید: در مجموع لوازم آرایشی حاوی پارابن با فنالات روی جنین به ویژه جنس پسر تأثیر نامطلوب دارد و نباید در دوران بارداری از آنها استفاده کرد.

خسارت سنگین یک عادت اشتباه زنانه
دکتر آیرملو مادران باردار را از مصرف رژلب[10] زیاد منع می کند. علاوه بر این تأکید می کند: متأسفانه خیلی از مادران عادت به خوردن رژ لب دارند اما باید دانست که رژ لب تنها از این طریق وارد بدن نمی شود بلکه از طریق پوست نیز جذب می شود و می تواند از جفت رد شده و بر جنین تأثیر نامطلوب بگذارد.

این پزشک زنان همچنین خاطرنشان می کند: مادران باردار باید از مصرف مواد آرایشی ارزان قیمت و مارک متفرقه پرهیز کنند و به برچسب استاندارد و تأییدیه وزارت بهداشت این لوازم توجه داشته باشند؛ البته استاندارد بودن لوازم آرایشی به معنای ایمن بودن این مواد نیست و نباید در مصرف مواد آرایشی زیاده روی کرد.

ارتباط تولد نوزاد لب شکری[11] با آرایش دوران بارداری
این متخصص زنان درباره ارتباط میان تولد نوزاد مبتلا به لب شکری با آرایش مادر، می گوید: لب شکری از بیماری های چند فاکتوری است و دلایل بسیاری در بروز آن دخیل است البته علت آن به درستی مشخص نیست و نمی توان گفت استفاده از لوازم آرایشی از دلایل ایجاد این اختلال در نوزادان است.

دکلره[12] و مش[13] و های لایت[14] در بارداری؛ ممنوع
با وجود این که درباره مضر یا بی ضرر بودن رنگ مو[15] در دوران بارداری میان برخی متخصصان اختلاف نظر وجود دارد اما منطق حکم می کند که مادران سلامت فرزند خود را چه در دوران بارداری و چه شیردهی به مخاطره نیندازند و سفیدی موهایشان را تحمل کنند.

همچنین پیشنهاد می شود در صورت لزوم حتی در زمان شیردهی فقط رنگ موی گیاهی مثل حنا و پوست گردو مصرف شود و اگر مادری باز هم اصرار بر تغییر رنگ موی خود دارد می تواند از اسپری استفاده کند تا رنگ و مواد شیمیایی کمتر با پوست سر تماس داشته باشد.

تب کاشت ناخن[16] را در دوران بارداری پایین بیاورید
این متخصص زنان درباره کاشت ناخن نیز می گوید: توصیه می شود کاشت ناخن چون با ریز ذرات استنشاقی همراه است در دوران بارداری انجام نشود ولی اگر مادری اصرار بر کاشت ناخن دارد استفاده از ماسک را فراموش نکند.

لیزر هم در بارداری ممنوع است؟
تحقیقات دانشمندان حاکی از آن است که قرار گرفتن در معرض اشعه ها در دوران بارداری، اثرات بدی روی جنین در حال رشد می گذارد و عوارض جبران ناپذیری را برای مادر باردار و جنین به وجود می آورد. نکته ای که دکتر آیرملو نیز به آن اشاره می کند و می گوید: در دوران بارداری استفاده از لیزر به خانم ها توصیه نمی شود. درست است که از نظر علمی دلیل آن هنوز بررسی نشده است ولی اصلاً توصیه نمی شود. همچنین طبق تحقیقات متعدد مشخص شده است که قرارگیری جنین در معرض تابش اشعه، شانس ابتلای او را به سرطان افزایش می دهد. در یک بررسی معلوم شد از بین 500 جنینی که در معرض تابش اشعه در دوران جنینی خود بودند، حدود دو درصد احتمال ابتلا به سرطان در مراحل بعدی زندگی را نسبت به هم سن و سال های خود نشان دادند. به گفته وی در دوران بارداری تزریق ژل و بوتاکس نیز برای مادران ممنوع است و مادران باید این اقدامات جوان سازی پوست را به زمان دیگری موکول کنند.

استفاده از مواد موبر ممنوع
خانم های باردار در مورد شیوه های مختلف رفع موهای زاید[17] سوالاتی دارند و نگران هستند استفاده از این روش ها در بارداری آنها تأثیر بدی داشته باشد.

این متخصص زنان، اپیلاسیون و لیزر را به دلیل درد و عوارض جانبی آن به زنان باردار توصیه نمی کند و می گوید: در دوران بارداری استفاده از مواد موبر به دلیل این که مواد شیمیایی آمونیاک دار دارند، توصیه نمی شود. خانم های باردار می توانند برای از بین بردن موهای زائد بدن خود از تیغ استفاده کنند.

در پایان این اصل مهم را هم فراموش نکنید اگر قصد بارداری دارید یا در حال حاضر باردار هستید هیچ کرم و دارویی را بدون مشورت با پزشک خود استفاده نکنید و سلامت خود را به خاطر زیبایی به خطر نیندازید.

[1] make up products

[2] pregnancy period

[3] Hair coloring

[4] epilation

[5] bronze

[6] adornment

[7] Sunscreen

[8] solarium

[9] Face mask

[10] lip stick

[11] harelipped

[12] Hair dye